Unlimited WordPress themes, graphics, videos & courses! Unlimited asset downloads! From $16.50/m
Advertisement
  1. Web Design
  2. Terminal
Webdesign

Dòng lệnh trong Thiết kế Web: Nắm bắt những khái niệm cơ bản

by
Difficulty:BeginnerLength:MediumLanguages:
This post is part of a series called The Command Line for Web Design.
The Command Line for Web Design: Introduction
How to Install NPM and Bower

Vietnamese (Tiếng Việt) translation by Binh T. Nguyen (you can also view the original English article)

Có một vài điều bạn sẽ cần để sẵn sàng cho tất cả công cụ thiết kế web tuyệt vời mà bạn có thể làm với dòng lệnh (command line). Những hướng dẫn chung cho dòng lệnh sẽ tập trung vào những thứ như tạo thư mục, di chuyển tập tin, điều hướng hệ thống, vân vân. Tôi thấy rằng với một thiết kế web ưa thích tôi hiếm khi sử dụng những loại lệnh này.

Khi tôi bắt đầu học dòng lệnh tôi cũng gặp phải khá nhiều hướng dẫn thường đi thẳng vào những vấn đề như “Gõ blah blah blah vào thiết bị đầu cuối (terminal) của bạn” hay là “Chạy lệnh bloop beep boop.” Điều này thường khiến những ai mới làm quen với dòng lệnh thắc mắc, “Chờ đã, terminal là cái gì, tôi tìm nó ở đâu, làm sao để mở nó và làm sao để sử dụng nó?”

Trong hướng dẫn này chúng tôi đảm bảo bạn sẽ không gặp phải vấn đề tương tự. Chúng ta sẽ bắt đầu từ những điều rất cơ bản. Bạn sẽ học tất cả những điều cần thiết khi làm việc với terminal hay dấu nhắc lệnh (command prompt) như là làm thế nào để mở nó, làm thế nào để chạy lệnh, làm sao để lặp lại lệnh, làm sao để trỏ đến thư mục dự án của bạn khi chạy các lênh, và làm sao để giải quyết những thông báo lỗi thông thường.

Loạt bài này sẽ cung cấp những bước cụ thể cần thiết cho cả Mac và Windows - xin lỗi những bạn sử dụng Linux nhé. Tuy nhiên, tôi đoán rằng với việc là một người dùng Linux bạn có lẽ đã có một mức độ quen thuộc với dòng lệnh. Cũng như vậy, phần lớn những lệnh Mac tương tự với Linux nên bạn nên giỏi tất cả để đi theo cùng.

Một lưu ý trên ứng dụng GUI

Tôi biết bạn có thể đang nghĩ gì, vâng, ta có thể sử dụng ứng dụng GUI (giao diện đồ họa người dùng) để xử lí một số loại quy trình; tôi thường tự mình làm điều đó. Tuy nhiên, GUIs được thiết kế cho mọi người là một giải pháp đáp ứng mọi thứ, vì vậy nếu bạn thấy bạn muốn làm thứ gì đó mà ứng dụng không cung cấp, bạn sẽ bị mắc kẹt.

Ngay lúc bạn theo dõi những hướng dẫn trong loạt bài này bạn sẽ có những bí quyết làm sao để có thể chạy dự án được hỗ trợ bởi dòng lệnh của chính bạn, bất cứ lúc nào, và bất kì cách nào bạn cần chúng.

Dòng lệnh là gì?

Tóm lại, dòng lệnh cho bạn một cách để tránh làm việc với giao diện trực quan để bạn có thể quan tâm nhiều hơn đến cách mọi thứ được xử lí và có nhiều quyền kiểm soát hơn.

Để cung cấp cho bạn một số kiến thức cơ bản, khi máy tính của bạn lần đầu tiên được hiển thị cách duy nhất bạn có thể tương tác với chúng là thông qua lệnh gõ vào được xử lí bởi giao diện dòng lệnh (CLIs). Sau cùng giao diện đồ họa người dùng (GUIs) xuất hiện làm phát sinh tương tác trực quan “point & click” ta đã quen thuộc trong các hệ điều hành và phần mềm ngày nay.

Trong thế giới của thiết kế web, mọi thứ được phát triển theo một hướng khác. Để bắt đầu, hầu hết mọi công cụ của chúng ta là phần mềm dựa trên GUI. Chỉ trong thời gian gần đây có những giải pháp dựa trên CLI cho thiết kế web, các vấn đề có thể được tiếp cận theo cách đủ để những lợi thế làm cho nó trở nên tốt hơn và thực sự đáng học để sử dụng chúng.

Điều đầu tiên cần hiểu về dòng lệnh là để sử dụng chúng bạn cần một chương trình chuyên dụng để gõ lệnh của bạn vào.

Có một vài lựa chọn khác nhau có sẵn, tuy nhiên trong loạt bài này chúng tôi chỉ sử dụng chương trình mặc định của Mac và Windows. Trong Mac chương trình được sử dụng để làm việc với dòng lệnh là “Terminal” và trên Windows là “Command Prompt”.

Làm sao để mở Terminal / Command Prompt

Trên thực tế việc tìm và chạy Terminal / Command Prompt dễ dàng nếu bạn chưa bao giờ sử dụng chúng trước đây. Đây là cách làm việc đó trên Mac và Windows.

Với Mac

Trên Mac, cách dễ nhất để mở Terminal chỉ là đi đến Launchpad của bạn và tìm kiếm Terminal.

Terminal trên Mac trông như thế này:

Một khi chương trình đã chạy, pin nó vào trong dock. Tin tôi đi, bạn sẽ muốn nó ở đó.

Với Windows

Trong Windows dòng lệnh được thực hiện thông qua Command Prompt

Với Windows 8: từ màn hình bắt đầu đi đến Apps, và phía dưới Windows System chọn Command Prompt.

Một cách tương tự có thể nhấn phím Windows cùng lúc với R để mở cửa sổ Run. Trong trường có nhãn Opencmd và click OK để bắt đầu Command Prompt.

Command Prompt trên Windows trông như thế này:

Lưu ý nhanh: Để cho gọn, thay vì nói “terminal / command line” trong suốt loạt bài tôi sẽ chỉ sử dụng từ “terminal” từ nay về sau, trừ khi đề cập đến những chỉ dẫn cụ thể của Windows.

Chạy và lặp lại các lệnh

Để chạy một lệnh, chờ đến khi bạn thấy dấu nhắc. Trên Mac bạn có thể nhận ra dấu nhắc bởi kí tự $ ở cuối, và trên Windows nó kết thúc bằng dấu >:

Dấu nhắc trên Mac Terminal
Dấu nhắc trên Windows Command Prompt

Khi bạn thấy một dấu nhắc bạn có thể đánh lệnh của bạn vào và nhấn enter để chạy nó:

Một điều rất tiện dụng cần phải biết là nếu bạn muốn lặp lại một lệnh bạn có thể nhấn phím mũi tên lên và/hoặc xuống trên bàn phím để cuộn trong những lệnh đã nhập trước đó.

Bạn sẽ thấy có những lệnh bạn sẽ muốn chạy nhiều hơn một lần, và việc chỉ nhấn mũi tên lên và sau đó enter nhanh hơn rất nhiều so với việc gõ lại những lệnh đó.

Mở Terminal trong một thư mục cụ thể

Trong phần lớn nhiệm vụ thiết kế web bạn sẽ thực hiện sử dụng dòng lệnh bạn sẽ cần Terminal được trỏ đến thư mục chứa dự án của bạn. 

Terminal sẽ hiển thị tên của thư mục bạn đang làm việc ở bên trong:

Có thể điều hướng quanh máy tính của bạn sử dụng lệnh cd, viết tắt của “change directory”. Tuy nhiên, bạn sẽ thấy nó dễ dàng hơn rất nhiều nếu bạn chỉ nhấp phải vào thư mục của bạn, sau đó mở Terminal lên từ đó.

Riêng tôi làm việc này mọi lúc, ngay cả khi sử dụng lệnh “cd” sẽ nhanh hơn, nhưng đầu óc thiết kế của tôi thích làm việc theo cách này hơn. Đây là cách bạn có thể làm trên mỗi hệ điều hành.

Với Mac

Tôi sử dụng một ứng dụng gọi là XtraFinder (miễn phí, và có cả tá tính năng thực sự có ích) cho phép bạn thêm tùy chọn New Terminal Here vào menu ngữ cảnh trong Finder.

Với Windows

Giữ phím Shift và nhắp phải vào bên trong thư mục dự án của bạn. Trong menu ngữ cảnh bạn có thể thấy một tùy chọn là Open command window here.

Trong Windows đây luôn là cách tôi dùng để mở command prompt vì tôi thấy nó là cách dễ dàng nhất.

EACCES Bạn Không Được Cho Phép? Sudo.

Một trong những điều bạn có thể tự mình thấy khi làm việc thường xuyên trên Mac là một số thông báo lỗi có chứa các kí tự EACCES.

Nó sẽ thường được đi kèm với những thứ như “Please try running this command again as root/Administrator.”

Nếu, hoặc khi, bạn thấy điều này có nghĩa là bạn đang cố hoàn thành một công việc đòi hỏi quyền truy cập cao. Hệ thống này được đặt ra để giúp đảm bảo rằng không ai có thể gây ra những thay đổi đáng kể cho máy tính của bạn mà không được phép.

Cách dễ nhất để xác nhận rằng bạn thực sự được cho phép là thêm từ sudo phía trước lệnh của bạn, nó là viết tắt của “super user do”.

Sau đó bạn sẽ được yêu cầu nhập mật khẩu trước khi bạn có thể tiến hành.

Khi bạn thêm sudo cho một lệnh bạn đang điều hành như là “super user” của hệ thống chứ không phải là người dùng cũ thông thường. Với những quyền truy cập cao này bạn nên thấy những lệnh bạn đang cố gắng chạy làm việc tốt.

Lựa chọn thay thế sudo

Nói chung có nhiều cách hơn sudo để xử lí các lỗi về mức độ truy cập, như là thay đổi quyền truy cập được cài đặt trên máy tính của bạn. Tuy nhiên, các bước thường được yêu cầu cho các loại quy trình này vượt quá những điều cơ bản nên chúng tôi không đề cập ở đây.

Mọi thứ vẫn hoạt động tốt nếu sử dụng sudo trong những ngữ cảnh chúng tôi sẽ đề cập ở loạt bài này. Có nghĩa là, khi bạn cảm thấy thoải mái hơn với dòng lệnh bạn có thể tìm ra những lựa chọn khác.

Đây là một tiến trình dùng để đánh dấu về sau cho việc sửa chữa quyền npm, những điều liên quan sẽ trở nên rõ ràng hơn trong các hướng dẫn sau.

Cách sudo được sử dụng trong loạt bài này

Bất cứ khi nào bạn phải sử dụng sudo trong một lệnh, tôi sẽ viết lệnh ra như thế này:

Điều này không có nghĩa bạn phải gõ [sudo] bên trong ngoặc vuông, mà là bạn có thể hoặc không cần dùng sudo, nghĩa là:

hoặc là

Nếu nghi ngờ, bạn luôn có thể thử lệnh mà không có sudo và thử lại với nó, nếu bạn thấy lỗi EACCES.

Trong hướng dẫn tiếp theo

Trong hướng dẫn tiếp theo chúng tôi sẽ đi thẳng vào những kĩ thuật bạn có thể đưa vào để làm việc trong công việc thiết kế web hiện tại của bạn, bằng việc đi qua cách sử dụng dòng lệnh để quản lí gói phần mềm bên thứ ba.

Bạn sẽ học cách làm sao để bắt đầu với hai trong những hệ thống quản lí gói phổ biến nhất trên web hiện tại, và làm thế nào để sử dụng chúng để tìm kiếm, cài đặt và cập nhật các gói để sử dụng trong dự án của bạn.

Tôi sẽ gặp bạn ở đó!

Advertisement
Advertisement
Advertisement
Advertisement
Looking for something to help kick start your next project?
Envato Market has a range of items for sale to help get you started.